Archeologisch onderzoek Kerkplein Lombeek

Archeologisch onderzoek brengt oude begraafplaats rond kerk in beeld

In aanloop van de geplande nutswerken vond er in mei/juni 2026 een archeologisch onderzoek plaats rond de kerk op het Kerkplein in Sint-Katherina-Lombeek.

Het archeologisch onderzoek heeft heel wat informatie opgeleverd over de geschiedenis van de begraafplaats rond de kerk. Tijdens het onderzoek werden verschillende graven aangetroffen. De vondsten tonen aan dat er op verschillende niveaus begraven werd en dat de begraafplaats wellicht al langer in gebruik is dan de huidige kerk doet vermoeden.

Voor het onderzoek werden vier proefputten aangelegd, goed voor een totale oppervlakte van 185 m². Archeologen onderzochten zo waar graven en andere archeologische sporen aanwezig zijn en hoe goed ze bewaard zijn.

Minstens 50 graven gevonden

In de vier proefputten werden minstens 50 begravingen aangetroffen. De bovenste graven zijn relatief recent. Op basis van onder meer metalen versieringen, sierschroeven en kruisen op de kisten kunnen deze graven in de 20ste eeuw worden gedateerd, wellicht vooral in de tweede helft van de 20ste eeuw.

Onder deze recente graven werden nog verschillende oudere lagen met begravingen gevonden. Vooral aan de zuidzijde van de kerk zijn er vermoedelijk nog twee tot drie oudere niveaus aanwezig. Aan de noord- en oostzijde gaat het waarschijnlijk om één tot twee oudere niveaus.

Hoe oud deze graven precies zijn, kan op basis van het onderzoek niet worden bepaald. Er werden bij deze oudere begravingen weinig of geen voorwerpen gevonden die een precieze datering mogelijk maken.

Begraafplaats rondom de kerk

De begraafplaats strekt zich uit rond de kerk. De grootste concentratie aan graven werd aan de zuidzijde vastgesteld. Aan de westzijde werden veel minder begravingen gevonden. Dat kan te maken hebben met de ingang van de kerk, die zich aan deze kant bevindt.

In de westelijke proefput werd ook een gracht aangetroffen. Die bestond vermoedelijk uit twee greppels en kan deel hebben uitgemaakt van de oorspronkelijke afbakening van het kerkhof.

Mogelijk oudere geschiedenis

De huidige kerk werd in de eerste helft van de 19de eeuw gebouwd in neoclassicistische stijl. Het onderzoek leverde geen resten op van muren of andere structuren die met een oudere kerk in verband kunnen worden gebracht.

Toch kunnen de oudere begravingen erop wijzen dat de plek al vóór de bouw van de huidige kerk als begraafplaats werd gebruikt. Of er op dezelfde plaats ook een oudere kerk stond, kan op basis van dit onderzoek niet worden bevestigd.

Mogelijk veel meer graven

Wat tot nu werd gevonden, geeft slechts een deel van het verhaal weer. Er zal daarom voor de start van de herinrichtingswerken van het Kerkplein een grondig archeologisch onderzoek worden uitgevoerd.

Meer informatie hierover lees je begin 2027 op www.ternat.be.