Bezienswaardigheden

Het Sint-Carolusrusthuis

Oorspronkelijk was het Carolus-Borromeus hospitaal, in feite een hoeve in nalatenschap van Carolus Claes, primitief en van bescheiden omvang. De Congregatie te Halle werd in 1947 eigenaar van alle bezittingen. In 1986 werd de eerste steen gelegd van het huidige gebouw dat officieel werd opengesteld op 28 juni 1991.

De Sint-Gertrudiskerk te Ternat

Zandstenen gebouw met omringend kerkhof. Aansluitend bij de Brabantse gotiek uit de 15de-16de eeuw. 
De westertoren is 50 meter hoog en 6,5 meter breed. Hij wordt bekroond met een ingesnoerde spits die sinds de restauratie in 1896 omgeven is door een balustrade.
In het zwierige torentje aan de zuidkant bevindt zich de draaitrap die toegang geeft tot de toren en de klokkenkamer. Het torentje draagt een kruik, zinnespelend op de heerlijkheid Kruikenburg.
Talrijke glasramen van verschillende ouderdom en verscheiden van stijl verlichten de kerk.
Binnenin zijn het bekijken waard: de kruisweg in de zijbeuken, de biechtstoelen, een schilderij over en een houten beeld van Sint-Gertrudis boven het altaar.

De Sint-Remigiuskerk te Wambeek

Ruim gebouw met omliggend kerkhof ingeplant in de dorpskern. Het classicistisch schip werd in 1774 naar plannen van bouwmeester Thibaut toegevoegd aan de laat-gotische oostpartij die in de 17de eeuw gebouwd werd dank zij de vrijgevigheid van kardinaal J.F.Goess (geboren in Wambeek). 
Classicistisch halleschip verlicht door middel van rondboogvensters en voorzien van een zand- en hardstenen westergevel.
Hoge centrale toren van bak- en zandsteen, bekroond met een hoge ingesnoerde naaldspits en voorzien van spitsboogvormige drieledige galmgaten.

Sint-Catharinakerk te Lombeek

Vroeger bestond de kerk volledig in witte steen, behalve de toren was in rode baksteen. Deze kerk heeft meerdere veranderingen ondergaan en in 1783 werd ze vergroot. Prachtige lambriseringen en gestoelten uit 1864.

Hof ten Berg

Deze oude kloosterhoeve met binnenkoer daterend van 1775 is gelegen rechtover de ingang van het kerkhof van Ternat.

Kouterbroeken

Een stukje beschermd natuurgebied rijk aan fauna en flora, gelegen tussen Kruisstraat (grondgebied Ternat) en het kerkhof van Wambeek. (Geen foto)

Geboortehuis Pol de Mont

In 1857 werd Pol de Mont geboren te Wambeek. Deze journalist, schrijver, folklorist en dichter wordt als voornaamste verdienste het verruimen van de Vlaamse cultuur toegekend. Hij stierf in 1932. Een herinneringsplaat werd aangebracht aan zijn geboortehuis gelegen aan de Pol De Montstraat 11 te 1741 Wambeek.

Kasteel Kruikenburg

Zetel van de heerlijkheid Kruikenburg, aanvankelijk toebehorend aan de van Wezemaels, vervolgens de families 't Serclaes, de Fourneau en de Lichtervelde, tot de Broeders der Christelijke Scholen het in 1938 aankochten.
Het waterkasteel herinnert aan de middeleeuwse verdedigingsburchten : drie vleugels nagenoeg in U-vorm opgesteld rondom een met brede ringgrachten omspoelde binnenplaats, drie ronde torens in de vleugels en een vierkante ingangstoren voorafgegaan door een bakstenen brug op rondbogen. Aan de spitsboogvormige doorgang zijn de merktekens van ophaalbrug en valhekken nog duidelijk waarneembaar.
De omgeving van het kasteel en de dreef, die het waterslot met de Sint-Gertrudiskerk verbindt, zijn als landschap beschermd.

Kasteel De Mot, het vorige gemeentehuis

Voormalig omwaterd kasteel in traditioneel baksteenmetselwerk met gebruik van zandstenen plint en arduinen onderdelen, anno 1719. Een juweeltje van Vlaamse Renaissance.
Het dubbelhuis heeft vijf traveeën en twee verdiepingen, afgedekt met een hoog leien schilddak met houten dakkapellen. De middelste travee loopt uit op een vierkant torentje met galmgaten. De ingangsdeur heeft een arduinen omlijsting. Boven de portiek, de beeltenis van Sint-Gertrudis onder een druiplijst. 
De aan beide zijden aangebouwde bijgebouwtjes dateren uit de 19de en 20e eeuw. Het bestuur heeft het goed in 1845 aangekocht, in zijn oorspronkelijke staat bewaard tot het einde van de 19de eeuw en liet toen de wallen dichten om achteraan en in de tuin klaslokalen te bouwen. 
Uiterst links staat op de stoep nog de oude arduinen pomp die zich eertijds rechts van de voortuin bevond (grote archieffoto is te bezichtigen in de raadzaal).

De Sint-Jozefskapel in Opalfene

Maria de Lichtervelde, laatste gravin in Kruikenburg, liet de kapel in 1856 bouwen in vervanging van een andere kapel, vernield tijdens de Franse Revolutie. (Geen foto)

Het kasteel van Terlinden

Vrij complex geheel van gebouwen met verschillend volume daterend uit de 17de,18de, 19de en 20e eeuw. Linkervleugel van twee bouwlagen en een leien zadeldak. Rechtervleugel vooruitspringend met twee bouwlagen en een hoge vierkanten hoektoren onder een leien tentdak, met ingemetselde jaarsteen 1670.
De talrijke religieuze elementen (ingemetselde reliëfmedaillons van St.-Jacobus en St.-Petrus, het beeld van een zittende monnik op het dak) zouden erop wijzen dat het een voormalig kloostergoed is.
Het kasteel situeert zich ter hoogte van de kruising van de Baron Liebaertstraat en de Terlindenstraat.

De kapel van Terlinden

Privékapel van O.L.V. -van-altijd-durende-bijstand, toebehorende aan de aanpalende hoeve.

De watermolen van Lombeek

De oude watermolen met molenhuis op de Molenbeek (ook de Lombeek genoemd) was vroeger eigendom van Hertoginnedal. Oudste geschreven stuk dateert van 1461. Het natuurlijk moeras werd later tot vijver gegraven. (Geen foto)

De kapel Steene Lindeken

Mariakapel op de grens van Lombeek en Wambeek. De volkse benaming zou voortkomen van twee linden die nabij de kapel stonden.

De Klapscheutmolen

Deze graanwatermolen dateert van 1572. Het is één van de vijf watermolens die ooit in de fusiegemeente Ternat aan het werk waren. Molenaar Joannes De Troch was hier de laatste economisch bedrijvige molenaar, na een molenaarsloopbaan van 50 jaar legde hij in 1983 het rad en de molen definitief stil. (Geen foto)
Ondertussen onderging de watermolen verschillende herstellingswerken. Het eeuwenoude molengebouw zal in een volgende fase hersteld worden. Voor een sociale toekomst van dit project, droomt molenaar Wies De Troch van een coöperatieve vennootschap met sociaal doel. 
Eenieder die een steentje wil bijdragen in de uitbouw van het sociaal-educatief project Klapscheutwatermolen, is van harte welkom! 
Lees meer hierover in het bestand in de bijlage (Klapscheutmolen info).

- Bezoek Klapscheutmolen is steeds mogelijk op afspraak. Welkom!
Klapscheutmolen – Klapscheutstraat 41 – 1741 Wambeek (Ternat)
Contact: Wies De Troch - 0478 43 40 51 - wies.de.troch@skynet.be

www.molenverenigingpajottenland.be
www.molenechos.org
artikel uit Molenecho's 
filmpje 2016 (Youtube) - montage: Simen De Troch
filmpje 2017 (Youtube) - montage: Jean-Pierre Van Cauwenberge
. info Klapscheutmolen uit tijdschrift Vlaamse Molens (winter 2015) (Zie bijlage)

Het memoriaal Louis Braffort

Kapel op het kruispunt van drie gemeenten, Wambeek, Schepdaal en Sint-Martens-Lennik.
Hier, op 't Hol, werd in augustus 1944 het zwaar verminkt lijk gevonden van Meester L. Braffort, hoogleraar aan de KUL en stafhouder aan de Brusselse balie. Ter zijner nagedachtenis werd de kapel ingewijd in 1947.

Onze-Lieve-Vrouw-van-Lourdeskapel

Aan de samenvloeiing van de Wasboord- en de Klapscheutbeek werd in de 17de eeuw een vrij grote zeshoekige kapel opgericht met dubbele deur en afgedekt met een schaliëndak waarop een sierlijk smeedijzeren kruis.
In de kapel een groot afsluithek, afscheiding tussen het altaar en de zitruimte voorzien voor de bedevaarders. Zij bekleedt nog steeds een belangrijke plaats in het parochiewezen.

 

Overige bezienswaardigheden te Ternat

Kasteel ter Linden, kasteelwoning 1600-1699 > Baron Liebaertstraat 

Hoeves
drie verdeelde hoeve 1700-1799 > Monnikstraat 4-6 
hoeve in bedrijf 1800-1899 > Heirbaan 17 
hoeve in bedrijf 1700-1899 > Kruisstraat 4 
langgestrekt hoevetje 1800-1999 > Sint-Jozefstraat 5 
hoevetje 1803 > Nattestraat
in twee verdeelde hoeve, watermolen 1872 > Steenvoordestraat 63-65 
'Wittehoeve', vierkanthoeve 1700-1899 > Terlindenstraat 114 
'Hof te Vitseroel', vierkanthoeve 1700-1852 > Vitseroelstraat 

Watermolen 1853 >Heirbaan 16
Station / spoorwegstation 1856-1960 > Stationsplein 
Boerenburgerhuis, woning 1800-1899 > Assesteenweg 28 

Herenhuizen 
woning 1800-1899 > Dreef 20 
tweeverdiepingshuis 1800-1899 > Dreef 27 

Dubbelhuis
woning 1800-1899 > Dreef 4

Overige bezienswaardigheden te Wambeek

OLVrouwkapel > Langestraat / Fossebaan / Polleringestraat
Mariakapel > Stenebrugstraat / Langestraat - Bollestraat
Kapel OLV Lourdes > Klapscheut
Kapel H. Kruis > Kleemstraat
Kapel Steene Lindeke > Fossebaan 
Boerenhuis onder zadeldak (1799) > Langestraat 123 
Hoeves
hoeve in bedrijf (1779) > Langestraat 83 
U-vormig hoevetje (1800-1899) > Langestraat 109
hoevetje met langschuur (1861) > Loddershoekstraat 105

Overige bezienswaardigheden te St. Katherina-Lombeek

Parochiekerk St.-Katharina (1800-1859) > Kerkstraat 
Pastorij, nu OCMW-gebouw (1600) > Kapelleveld 8 
Eénlaags dubbelhuis, woning (1800-1899) > Kerkstraat 3
Hoeves
hoevetje 1800-1899 > Heidestraat 128 
Hof van Lombeek, gesloten hoeve 1700-1899 > Lindenstraat 4 
Hof ten Berge, ruime gesloten hoeve 1700-1899 > Vianestraat 1